माती आणि पाण्यातील विद्युत वाहकता (EC)
EC म्हणजे काय?
विद्युत वाहकता (EC) माती आणि पाण्यातील मीठाच्या प्रमाणाचे मोजमाप करते. उच्च EC म्हणजे जास्त मीठ, जे पिकांसाठी हानिकारक असते, तर कमी EC पोषणद्रव्यांची कमतरता दर्शवते, ज्यामुळे पिकांची वाढ कमी होते.
EC का महत्त्वाचे आहे?
-
मातीची सुपीकता टिकवते आणि पोषक संतुलन राखते.
-
अतिरिक्त मिठामुळे होणारे नुकसान टाळते, ज्यामुळे पिकांची वाढ खुंटते.
-
सिंचनासाठी पाण्याची गुणवत्ता राखते आणि योग्य व्यवस्थापनास मदत करते.
-
खतांचा प्रभाव वाढवते, अपव्यय टाळते आणि उत्पादन खर्च कमी करते.
योग्य EC पातळी
मातीसाठी:
-
0.2 - 1.5 dS/m – बहुतांश पिकांसाठी योग्य.
-
>2.5 dS/m – जास्त मीठ, उत्पादन घटू शकते.
पाण्यासाठी:
-
<0.7 dS/m – उत्तम गुणवत्ता, सिंचनासाठी योग्य.
-
>3.0 dS/m – जास्त मीठ, जमिनीच्या खारटपणाचा धोका.
EC व्यवस्थापन कसे करावे?
-
जास्त मीठ असलेली माती स्वच्छ पाण्याने धुवा.
-
सेंद्रिय पदार्थ जोडा जेणेकरून पोषण संतुलन राखले जाईल.
-
EC नियमितपणे तपासा, जमिनीचे नुकसान टाळण्यासाठी.